Jak urządzić rodzinny wieczór zagadek z przedmiotów dostępnych w domu

Do rodzinnego wieczoru zagadek wystarczą nieprzezroczysta torba, kilka bezpiecznych przedmiotów, kartki i ołówki. Przygotuj trzy rundy: rozpoznawanie przez dotyk, odgadywanie z opisu i zgadywanie rysunków. Poniżej przedstawiamy redakcyjną propozycję zabawy, którą można skrócić, rozbudować i dopasować do wieku domowników.

Przygotuj przedmioty i miejsce przy stole

Wybierz rzeczy znane uczestnikom, ale różniące się kształtem i fakturą. Dobry zestaw na początek to drewniana łyżka, skarpetka, gąbka, grzebień, plastikowy kubek i niewielki pluszak. Odłóż ostre, szklane oraz bardzo drobne przedmioty, szczególnie gdy w zabawie biorą udział małe dzieci. Wszystkie rzeczy powinny być czyste i suche.

Przygotuj materiałową torbę albo pudełko osłonięte ręcznikiem, żeby zawartość była niewidoczna.
Połóż na stole kartki, ołówki i miejsce na odkładanie odgadniętych przedmiotów.
Schowaj zestaw przed rozpoczęciem gry. Jeśli wszyscy go zobaczą, zagadki dotykowe będą znacznie łatwiejsze.
Ustal, kto poprowadzi pierwszą rundę. Później można przekazywać tę rolę kolejnym osobom.

Proponowany plan to po kilka zagadek każdego rodzaju i wspólny finał. Nie trzeba przygotowywać całego wieczoru z góry: zostaw kilka przedmiotów w rezerwie, jeśli rodzina zechce grać dalej. Do rysowania i opisów można wykorzystać także rzeczy, których nie da się włożyć do torby, na przykład lodówkę lub fotel.

Zacznij od rozpoznawania przez dotyk

W tej rundzie jedna osoba wkłada dłoń do torby i próbuje rozpoznać ukryty przedmiot bez patrzenia. Nie potrzeba opaski na oczy. Jeżeli ktoś nie chce dotykać niewidocznej rzeczy, może pominąć zadanie albo obejrzeć przedmiot przykryty cienką tkaniną i zgadywać po jego kształcie.

Włóż do torby jeden przedmiot. Na pierwszą próbę wybierz coś charakterystycznego, na przykład grzebień.
Poproś zgadującego, aby najpierw opisał to, co czuje: kształt, twardość, powierzchnię lub wystające części.
Pozwól podać odpowiedź. Gdy pojawi się trudność, dodaj wskazówkę dotyczącą zastosowania.
Wyjmij przedmiot i przekaż turę następnej osobie.

Łatwiejszy wariant polega na wyborze między dwiema podanymi nazwami: „Czy to gąbka, czy łyżka?”. W trudniejszym można umieścić w torbie kilka rzeczy i poprosić o znalezienie konkretnej. Dodawaj utrudnienia pojedynczo, żeby było jasne, na czym polega zadanie.

Układaj opisy od ogółu do szczegółu

Zagadki opisowe przygotuj jako krótkie zestawy wskazówek. Pierwsza może pasować do kilku rzeczy, a ostatnia powinna wyraźnie prowadzić do odpowiedzi. Dla łyżki można powiedzieć kolejno: „Znajdziesz mnie w kuchni”, „Mam uchwyt”, „Pomagam jeść zupę”. Odpowiedź zapisz osobno, żeby prowadzący nie zmienił jej w trakcie zgadywania.

Skarpetka: „Jestem miękka”, „Zwykle mam parę”, „Zakładasz mnie na stopę”.
Grzebień: „Mam zęby”, „Nie służę do jedzenia”, „Pomagam uporządkować włosy”.
Kubek: „Mogę stać na stole”, „Często mam ucho”, „Można napić się ze mnie herbaty”.

Jeżeli wskazówka pasuje do innej odpowiedzi, pozwól uczestnikowi wyjaśnić swój wybór. „Szczotka” może być rozsądną odpowiedzią na ogólny opis przyboru do włosów. Wtedy podaj kolejną cechę zamiast od razu uznawać próbę za błędną. Starszym uczestnikom zaproponuj samodzielne ułożenie zagadki dla pozostałych.

Rysuj proste rzeczy i zgaduj na zmianę

Do rundy rysunkowej przygotuj hasła, które da się przedstawić kilkoma kreskami: parasol, okulary, zegar, krzesło albo czajnik. Osoba rysująca wybiera hasło i pokazuje je na kartce bez zapisywania nazwy. Liczy się rozpoznawalny pomysł; staranność rysunku nie jest warunkiem powodzenia.

Młodszemu dziecku można pokazać prawdziwy przedmiot jako wzór. Starszej osobie zaproponuj trudniejszy wariant: narysowanie samego fragmentu, na przykład uchwytu parasola. Jeśli odpowiedź długo nie pada, rysujący dodaje szczegół. Niech wszyscy po kolei mają możliwość rysowania i zgadywania, również dorośli.

Dopasuj zasady do uczestników i zakończ wspólnym finałem

Przed rozpoczęciem ustalcie kolejność odpowiedzi, sposób proszenia o podpowiedź i możliwość pominięcia zadania. Przy różnym wieku uczestników proponujemy wspólną grę bez punktów. Jeśli rodzina lubi rywalizację, można przyznawać po jednym punkcie za rozwiązaną zagadkę, także po podpowiedzi. Dzięki temu zasady pozostają proste.

Dzieciom, które jeszcze nie czytają, przekazuj hasła szeptem lub pokazuj przedmiot.
Osobom potrzebującym więcej czasu pozwól spokojnie obejrzeć rysunek albo wysłuchać wszystkich wskazówek.
Przy dużej różnicy umiejętności utwórz pary dziecko–dorosły i zmieniaj osobę udzielającą odpowiedzi.
Skróć rundę, kiedy uczestnicy tracą ochotę. Pozostałe zagadki można zachować na kolejny wieczór.

Na finał proponujemy jedną wspólną zagadkę: ukryj przedmiot, podaj wskazówkę słowną i dorysuj jego fragment. Rodzina może naradzić się przed odpowiedzią. Po rozwiązaniu poproś każdego o wybranie ulubionego zadania, a następnie wspólnie odłóżcie rzeczy na miejsce.